PREMOLAR ÇEKİMLERİNİN OKLÜZAL KONTAKTLAR VE ÇİĞNEME ETKİNLİĞİ ÜZERİNE ETKİSİ: VAKA-KONTROL ÇALIŞMASI

Abstract

AMAÇ: Çalışmamızın amacı; premolar çekimi ve premolar çekimi olmaksızın sabit ortodontik tedavi görmüş bireylerin oklüzal kontakt alanlarını ve çiğneme performansını ortodontik tedavi görmemiş bireylerinkiyle karşılaştırılarak premolar çekiminin çiğneme performansı üzerindeki etkisini değerlendirmektir. GEREÇ-YÖNTEM: Çalışmaya 18-40 yaşları arasında, Bezmialem Vakıf Üniversitesi Ortodonti Anabilim Dalı Kliniği’nde tedavisi en az 6 ay önce tamamlanmış hastalar dahil edilmiştir. Bu hast alar; maksiller iki premolar çekimli (n=22), dört premolar çekimli (n=22) ve çekimsiz tedavi görmüş hastalar (n=31) olmak üzere üç tedavi grubunu oluşturmuştur. Ayrıca, ortodontik tedavi görmemiş 31 bireyden oluşan kontrol grubu çalışmaya dahil edilmiştir. Tedavi sonrası oklüzyon kalitesini değerlendirmek amacıyla alçı modeller ABO-OGS kriterlerine göre değerlendirilmiştir. Dijital ağız içi taramalar iTero Element 5D ile gerçekleştirilmiştir. Tarama verileri OrthoCAD’e aktarılarak oklüzal kontakt alanları tespit edilmiştir. ImageJ yazılımı ile mandibuladaki molar ve premolar dişlerin kontak alanları hesaplanmıştır. Çiğneme performansının tespitinde iki renkli sakız testi 20 vuruş çiğnetilerek uygulanmıştır. Çiğnenmiş sakız, renkli masaüstü tarayıcıyla taranıp, ViewGum yazılımıyla iki rengin karışımı ölçülmüştür. Verilerin analizi SPSS ile gerçekleştirilmiştir. BULGULAR: Yaş, cinsiyet, ABO-OGS skoru ve oklüzal kontakt alanlarında gruplar arasında istatiksel anlamlı fark gözlenmiştir (p<0.05). Çiğneme performansında ise gruplar arasında istatiksel anlamlı fark gözlenmemiştir (p>0.05). ABO-OGS skoru ile kontakt alanları, çiğneme performansı ve tedavi bitiminden sonra geçen süre arasında anlamlı korelasyon bulunmamıştır. Çiğneme performansı ile kontakt alanları ve tedavi bitiminden sonra geçen süre arasında da anlamlı korelasyon bulunmamıştır. Kontakt alanları ile tedavi bitiminden sonra geçen süre arasında pozitif yönlü orta düzeyde korelasyon bulunmuştur (orta dereceli kontakt alanları r=0.440). SONUÇ: Ortodontik tedavide premolar çekiminin oklüzal kontakt alanları üzerinde etkili olduğu, ancak çiğneme performansını olumsuz etkilemediği görülmüştür.