Otizm Spektrum Bozukluğunda Beslenme Yaklaşımları - YILMAZ, SOLMAZ ECE; Yılmaz S. E.; İşler Y. (My University, 2023)
İlk kez \"infantil otizm\" olarak adlandırılan, Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB) çocuklarda en yaygın görülen nörogelişimsel bozukluklardan biridir. Ortalama 3 yaşlarında tanı koyulmaktadır ve sıklıkla morfolojik, fizyolojik (gastrointestinal sorunlar ve uyku bozuklukları) ve psikiyatrik durumları içeren hastalıkların eşliğiyle yaşam boyu devam etmektedir. İletişim bozuklukları, takıntılı ve tekrarlanan davranışlar, hafızada zayıflık, dikkat dağınıklığı ve motor becerileri iyi kullanamama görülen semptomlardandır. Bu temel semptomların yanı sıra, otizmli kişilerde eşlik eden psikiyatrik veya nörolojik bozukluklar da bulunmaktadır. Otizmli bireylerde görülen semptomların azaltabilmesi ve daha kaliteli bir yaşam sürebilmeleri için de çeşitli beslenme programları uygulanmaktadır. Eliminasyon diyeti, glutensiz beslenme, ketojenik diyet, candida ve feingold diyeti bu beslenme programları arasında yer alır. OSB’li çocuklarda uygulanmış beslenme programlarının sonucunda gelişimleri, yaşamsal faaliyetleri ve ilerleyen yıllardaki değişimleri gözlenmiştir. Yapılan çalışmalara göre OSB’li çocuklarda aşırı şekerli ve paketli besinler kısıtlandığında çocuklarda konsantrasyon artabilmektedir. Ketojenik diyet ve kazeinsiz-glutensiz diyetin de iyileştirici etkileri olduğu görülmüştür. Bu derlemede otizmli bireylerin sağlık sorunlarına yönelik çeşitli beslenme yaklaşımlarının etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır.

Autism Spectrum Disorder, initially labeled as \"infantile autism, \" is one of the most prevalent neurodevelopmental disorders in children. It is typically diagnosed around age of 3 and persists throughout life often accompanied by diseases including morphological, physiological (gastrointestinal problems and sleep disorders), and psychiatric conditions. Symptoms include communication impairments, obsessive and repetitive behaviors, memory weakness, attention deficits, and challenges in motor skills. In addition to these core symptoms, individuals with autism may also experience accompanying psychiatric or neurological disorders. To reduce symptoms in individuals with autism and improve their quality of life, various dietary programs are applied, including elimination diets, gluten-free diets, ketogenic diets, candida, and Feingold diets. As a result of nutritional programs applied on children with ASD, developments in their growth, daily activities, and some future changes have been observed. According to the studies, restricting sugary and packaged foods may enhance concentration in children with ASD. The therapeutic effects of a casein-free, gluten-free diet, and a ketogenic diet have also been shown. This review aims to investigate effects of various nutritional approaches targeting the health issues of individuals with autism.
Keywords: Beslenme ve Dietetik; Sağlık Bilimleri; Nutrition and Dietetics; Health Sciences; Tarım ve Çevre Bilimleri (AGE); Klinik Tıp (MED); Tarım Bilimleri; BESLENME VE DİYETETİK; Agriculture & Environment Sciences (AGE); Clinical Medicine (MED); AGRICULTURAL SCIENCES; NUTRITION & DIETETICS; Beslenme ve Diyetetik