İrritabl bağırsak sendromlu hastalarda inek sütü ve ürünleri içermeyen diyetin etkisinin değerlendirilmesi / Assessment of the effect of dairy free diet in irritable bowel syndrome patients - KAYIRAN, ZÜLAL (My University, 2025)
Amaç: İrritabl Bağırsak Sendrom (İBS) için kullanılan farmakolojik tedaviler, genel olarak semptom ilişkili olmakla beraber bazı durumlarda tutarlı bir etki göstermemektedir. Bu tedavilerin yan etkileri nedeniyle kullanımları kısıtlı olabilmekte ve uzun dönem kullanımları tercih edilmemektedir. Beslenme şekli, İBS'yi oluşturan patofizyolojik ağın yalnızca bir kısmını oluşturmasına rağmen, beslenme danışmanlığı bu hastaların terapötik yönetiminde ana bileşenlerden biridir. Bu çalışmanın amacı, İBS hastalarında inek sütü ve ürünlerinin kesilmesinin semptomlar üzerine olan etkisini belirlemektir. Yöntem: ROMA IV kriterlerine göre İBS tanısı alan 70 kişi tek merkezli prospektif çalışmaya dahil edildi. Hastalar diyet ve kontrol (ilaç) grubu olarak gruplandırıldı. Diyet grubundaki hastalar bir ay süre ile inek sütü ve ürünleri tüketmedi. İlaç grubundakiler ise bir ay süre ile otilonyum bromür/simetikon (40 mg/80 mg) kullandı. Diyet grubu ilaç tedavisi almadı, kontrol grubunun ise beslenmesinde herhangi bir değişiklik yapılmadı. Katılım başında ve dört haftalık katılım süresi sonunda semptom şiddetlerini ölçmek için İBS-Semptom Şiddet Skoru (İBS-SSS), yaşam kalitelerini belirlemek için İBS-Yaşam Kalitesi Ölçeği (İBS-YK) ve dışkı tiplerini tayin etmek için Bristol Dışkı Skala Formu (BDSF) uygulandı. İBS-SSS değerlendirilirken 50 puan üzeri düşüş anlamlı iyileşme olarak kabul edildi. Bulgular: Hastaların ortalama yaşı 35.44±12.84 ve 52'si (% 75.37) kadındı. Grup içi farklara bakıldığında birinci ayın sonunda bazal değerlendirmelere göre hem diyet grubunda hem de kontrol grubunda İBS-SSS, İBS-YK ve BDSF açısından anlamlı fark görüldü (p< 0.05). Her iki grupta tedaviden yanıt almıştı, ancak iyileşme oranları açısından fark saptanmadı (p>0.05). İki grubun tedaviden aldığı faydalar birbiri ile karşılaştırıldığında konstipasyon baskın ve diyare baskın İBS hastalarında BDSF açısından diyet grubunda daha anlamlı fark bulundu (p<0.05). Sonuç: İBS hastalarında inek sütü ve ürünlerinin kesilmesi semptom yönetiminde ilaç tedavisi kadar etkilidir. Üstelik konstipasyon ve diyare baskın hastalarda dışkı kıvamında iyileşme açısından üstündür. Bu nedenle İBS tedavisi planlanırken diyet modifikasyonunun önemi bilinmelidir. Anahtar Kelimeler: İrritabl bağırsak sendromu, inek sütü ve ürünleri kısıtlı diyet, irritabl bağırsak sendromu semptom şiddet skoru
Purpose: Pharmacological treatments used for Irritable Bowel Syndrome (IBS) are generally symptom-related, yet in some cases they do not show a consistent effect. Their use may be limited due to side effects, and long-term use is not preferred. Although diet constitutes only one part of the pathophysiological network that constitutes IBS, nutritional counseling is a key component in the therapeutic management of these patients. The aim of this study is to determine the effect of cutting out dairy cow's milk and its products on symptoms in IBS patients. Method: 70 people diagnosed with IBS according to ROMA IV criteria were included in a single-center prospective study. Patients were grouped as diet and control (medication) groups. Patients in the diet group did not consume dairy cow's milk and products for a month. Those in the medication group used otilonium bromide/simethicone (40 mg/80 mg) for one month. The diet group did not receive medication, and the control group did not make any changes in their diet. At the beginning and at the end of the four-week participation period, IBS-Symptom Severity Score (IBS-SSS) was used to measure symptom severity, IBS-Quality of Life Scale (IBS-QOL) was used to determine quality of life, and Bristol Stool Form Scale (BSFS) was applied to determine stool types. When evaluating IBS-SSS, a decrease of over 50 points was considered a significant improvement. Results: The average age of the patients was 35.44±12.84 and 52 (75.37 %) were women. Considering the intra-group differences, at the end of the first month, a significant difference was seen in both the diet group and the control group in terms of IBS-SSS, İBS-QOL and BSFS comparing to the baseline evaluations (p< 0.05). Both groups responded to the treatment, but no difference was detected in terms of recovery rates (p>0.05). When the benefits of the treatment in the two groups were compared with each other, a more significant difference was found in the diet group in terms of BSFS in constipation-predominant and diarrhea-predominant IBS patients (p<0.05). Conclusion: Eliminating of dairy cow's milk and its products in IBS patients is as effective as drug therapy in symptom management. Moreover, it is superior in terms of improving stool consistency in patients with predominant constipation and diarrhea. Therefore, the importance of diet modification should be known when planning IBS treatment. Keywords: Irritable bowel syndrome, dairy free diet, irritable bowel syndrome symptom severity score
Keywords: Gastroenteroloji = Gastroenterology